Koronawirus. Prawa i obowiązki pracodawców i pracowników

Jakie są prawa i obowiązki pracodawców i pracowników w trakcie pandemii koronawirusa
AdobeStock

Ogłoszenie pandemii koronawirusa spowodowało, że wiele firm musiało drastycznie zmienić zasady pracy. Aby ułatwić działanie przedsiębiorstw zebraliśmy najważniejsze informacje dla pracodawców i pracowników – piszą radca prawny dr Magdalena Rycak i adwokat dr Artur Rycak.

Pracodawca ma prawo:

  • zlecić pracownikom pracę zdalną.
  • oczekiwać od pracowników informacji, czy przebywali w rejonach świata, w których występuje wysokie zagrożenie epidemiczne (używamy terminu „epidemiczny” zgodnie z ustawą, choć powszechnie używany jest termin „epidemiologiczny”).
  • udzielić pracownikowi zaległego urlopu wypoczynkowego.
  • nie dopuścić do pracy pracownika, który ma objawy choroby takiej jak COVID-19 lub podobne przy zachowaniu prawa pracownika do wynagrodzenia, jeżeli będzie objęty kwarantanną czy zasiłkiem chorobowym.
  • badać prewencyjnie temperaturę pracowników w związku z obecną sytuacją.
CZYTAJ TAKŻE: Koronawirus. Wsparcie biznesu powinno być szybkie i szerokie

Pracodawca nie ma prawa:

  • wysyłać pracowników na kwarantannę. Taką decyzję może podjąć tylko Państwowa Inspekcja Pracy lub lekarz.
  • udzielać urlopu bezpłatnego bez wniosku pracownika.
  • udzielać urlopu wypoczynkowego bez uzgodnienia z pracownikiem.
  • dopuścić do pracy pracownika, który nie jest zdolny do wykonywania pracy.
CZYTAJ TAKŻE: Koronawirus przesuwa nowy JPK_VAT i zgłoszenie do CRBR

Pracodawca ma obowiązek:

  • wyposażyć pracownika w narzędzia pracy w trakcie pracy zdalnej.
  • informować Państwową Inspekcję Sanitarną o zagrożeniach epidemiologicznych.
  • zabezpieczyć miejsce pracy w przypadku stwierdzenia zakażenia u pracownika, np. zarządzając dezynfekcję i podjąć wszelkie dostępne prawem działania w celu ochrony innych pracowników.
  • poinformować pracowników o zagrożeniu, jeżeli okaże się, że jakiś pracownik przebywał w zakładzie pracy będąc zakażony koronawirusem.
CZYTAJ TAKŻE: Koronawirus. Ułatwienia dla firm realizujących „miękkie” projekty

Pracownik ma prawo do:

  • informacji od pracodawcy o sytuacji w zakładzie pracy w związku z epidemią (np. czy stwierdzono u któregokolwiek pracownika zakażenie koronawirusem).
  • wynagrodzenia za czas pracy zdalnej oraz za czas odsunięcia od pracy w związku z przeciwdziałaniem COVID-19 nawet jeżeli pracodawca nie może zorganizować i zlecić mu w tym czasie żadnej pracy.
  • zasiłku opiekuńczego do 60 dni plus 14 dni ze specustawy w przypadku nieoczekiwanego zamknięcia żłobka, przedszkola i szkoły po złożeniu oświadczenia przez pracownika, że osobiście opiekuje się dzieckiem do lat 8 (prawo do zasiłku mają także zleceniobiorcy oraz osoby prowadzące działalność gospodarczą).
  • powstrzymania się od pracy w razie gdy warunki pracy nie odpowiadają przepisom bezpieczeństwa i higieny pracy i stwarzają bezpośrednie zagrożenie dla zdrowia lub życia pracownika albo gdy wykonywana przez niego praca grozi takim niebezpieczeństwem innym osobom. Pracownik ma wówczas obowiązek zawiadomić o tym niezwłocznie przełożonego.

Pracownik ma obowiązek:

  • poinformowania pracodawcy o objawach choroby COVID-19 lub podobnych.
  • powiadomienia niezwłocznie o zastosowanej wobec niego kwarantannie.
CZYTAJ TAKŻE: BGK wesprze firmy w związku z koronawirusem

Pracownik nie ma prawa do:

  • korzystania z urlopu wypoczynkowego bez uzgodnienia jego terminu z pracodawcą (samodzielnego udzielenia sobie urlopu).
  • nieprzybycia do pracy bez usprawiedliwienia. Z możliwych przyczyn nieobecności w tym czasie można wyróżnić: konieczność opieki nad zdrowym dzieckiem do lat 8 w sytuacji zamknięcia żłobka, przedszkola czy szkoły, konieczność opieki na chorym dzieckiem (do 60 dni) lub innym członkiem rodziny (do 14 dni), uzgodnienie wykorzystania urlopu wypoczynkowego.

Autorzy pracują w Rycak Kancelaria Prawa Pracy i HR. Kancelaria jest zrzeszona w sieci Kancelarie RP wydawcy dziennika „Rzeczpospolita”.

Mogą Ci się również spodobać

Nikt nie podpisze w UE umowy o wolnym handlu z Chinami

Chińczycy są bardziej zainteresowani ekspansją gospodarczą przez eksport niż importem żywności czy czegokolwiek innego ...

Szwedzka kultura biznesu to także fika i folklor

Polskę i Szwecję dzieli nie tylko Bałtyk, ale i odmienności kulturowe, które mogą wpłynąć ...

Rozpoczęcie i zakończenie pracy zdalnej wyznacza pracodawca

Tarcza antykryzysowa 4.0 zawiera regulacje w zakresie pracy zdalnej. Wynika z nich, że pracodawca ...

Nie każda praca twórcza z 50-proc. kosztami

Samo wykonywanie pracy twórczej nie oznacza powstania utworu. I przejścia praw z tego tytułu ...

Zerowy PIT nie dla firm, młodzi przedsiębiorcy idą na zlecenie

Własna firma i umowa o dzieło nie dadzą zwolnienia z PIT. Trzeba zmienić zasady ...

Ślagórski: Koronawirus może negatywnie wpłynąć na wymianę handlową z Niemcami

Negatywny efekt może wystąpić w przypadku naszej sprzedaży do Niemiec, dla których Chiny są ...