Kary umowne w kosztach. Sąd: wyjątek od zasady trzeba interpretować ściśle

Wyłączenie z kosztów uzyskania przychodów nie obejmuje wszelkich kar umownych i odszkodowań bez wyjątku - wynika z wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi.

Publikacja: 20.07.2023 13:27

Kary umowne w kosztach. Sąd: wyjątek od zasady trzeba interpretować ściśle

Foto: Adobe Stock

Spór dotyczył interpretacji art. 16 ust. 1 pkt 22 ustawy o CIT. Przepis ten wyłącza z kosztów uzyskania przychodów wydatki związane z uiszczeniem kar umownych i odszkodowań z tytułu wad dostarczonych towarów, wykonanych robót i usług oraz zwłoki w dostarczeniu towaru wolnego od wad albo zwłoki w usunięciu wad towarów albo wykonanych robót i usług.

Kanwą sporu był wniosek o interpretację podatkową spółki, która zajmuje się produkcją narzędzi i wyrobów metalowych. W umowach z klientami (zarówno krajowymi, jak i zagranicznymi) ma zawarte klauzule określające kary umowne za opóźnienia w dostawach towarów oraz ich brak. Spółka zastrzegła, że ewentualne opóźnienia i braki w dostawach towarów wynikają z czynników zewnętrznych od niej niezależnych np. zaburzenia w globalnych łańcuchach dostaw, problemy logistyczne, okresowo zwiększone zamówienia na produkty. Jak dodała, w latach ubiegłych, istotnym elementem wpływającym na terminowość dostaw były również ograniczenia związane z epidemią COVID-19.

Spółka była przekonana, że zapłacone kary są dla niej kosztem podatkowym. Wydatki te pozostają bowiem w związku z jej działalnością gospodarczą. A zapłata kar umownych ma na celu podtrzymywanie dotychczasowych relacji z klientami i rekompensowanie negatywnych skutków związanych z brakami w dostawach bądź ich opóźnieniem, wynikającymi z okoliczności niezależnych.

Innego zdania była jednak skarbówka, która powołując się właśnie na 16 ust. 1 pkt 22 ustawy o CIT uznała, że ponoszone przez podatnika koszty kar umownych wynikające z braków dostaw lub opóźnień w dostawach towarów nie mogą stanowić kosztów uzyskania przychodów.

Urzędnicy wskazali, że wyłączenie odnosi się do kategorii odszkodowań i kar umownych, nie precyzując, że chodzi tylko o te będące następstwem niewykonania lub nienależytego wykonania zobowiązania przez dłużnika na skutek niedochowania przez niego należytej staranności. Tym samym, należy przyjąć, że wszelkie odszkodowania i kary umowne z wymienionych w tym przepisie tytułów nie mogą zostać zaliczone do kosztów uzyskania przychodów.

Niekorzystną dla spółki interpretację uchylił Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi (sygn. akt I SA/Gd 269/23). W jego ocenie wyłączeni z art. 16 ust. 1 pkt 22 ustawy o CIT nie obejmuje wszelkich bez wyjątku kar umownych i odszkodowań – lecz tylko takie, które zostały w nim sprecyzowane. I jako wyjątek od zasady powinien być interpretowany ściśle.

Jak podkreślono, ustawodawca wyraźnie rozróżnia kwestię „wady” od „zwłoki”, a więc nie można uznać, że są to pojęcia tożsame. Nie sposób więc przyjąć, że przez „wadę” powinna być rozumiana również zwłoka czy opóźnienie w dostawie towarów i usług.

Czytaj więcej

Pandemiczne perturbacje nie pozbawiają bonusu
PIT & CIT & VAT
Sprzedaż za symboliczną złotówkę daje prawo do kosztów
Materiał Promocyjny
Tajniki oszczędnościowych obligacji skarbowych. Możliwości na różne potrzeby
PIT & CIT & VAT
Ministerstwo Finansów przypomina firmom o PIT za 2023 rok
PIT & CIT & VAT
Ustawa deregulacyjna rozszerzy katalog kosztów w ramach ulgi B+R
PIT & CIT & VAT
Część przedsiębiorców straci na reformie składki zdrowotnej. Co mogą zrobić?
Materiał Promocyjny
Naukowa Fundacja Polpharmy ogłasza start XXIII edycji Konkursu o Grant Fundacji
PIT & CIT & VAT
Zmiany w KSeF: tylko e-faktury będzie można zaliczać w koszty