Rozgrywka o fotel lidera w produkcji żywności zrównoważonej już trwa

Po agresji Rosji na Ukrainę kwestia bezpieczeństwa żywnościowego stała się sprawą strategiczną, którą Europa będzie wzmacniać – a nowe moce produkcyjne to szansa dla Polski.

Publikacja: 23.06.2023 03:00

Rozgrywka o fotel lidera w produkcji żywności zrównoważonej już trwa

Foto: mat. pras.

Materiał Partnera: BNP Paribas

Polski sektor produkcji żywności znakomicie odnajduje się w realiach wspólnego rynku europejskiego. Eksport jest motorem rozwoju sektora rolno-spożywczego. W 2022 r. wartość eksportu produktów rolno-spożywczych wyniosła 47,6 mld euro, a saldo wymiany handlowej +15,5 mld euro. Udział eksportu w przychodach przetwórców przekracza 40 proc. – dziesięć lat temu było to nieco ponad 30 proc. Silna obecność na rynku krajów Unii Europejskiej i Wielkiej Brytanii jest dla polskiego sektora niezbędna, by ten mógł wykorzystać z zyskiem swój doskonały potencjał.

To właśnie w Polsce ulokowane jest centrum kompetencji sektora rolno-spożywczego Grupy BNP Paribas, przeznaczone nie tylko dla rynku polskiego, ale świadczące usługi też dla rynków zagranicznych. Produkcją żywności zajmujemy się w zakresie całego łańcucha wartości – rozumiemy zarówno produkcję pierwotną, przetwórstwo, jak też handel czy konsumenta. Naszymi klientami są przedstawiciele wszystkich ogniw łańcucha. W razie potrzeby może nas wesprzeć globalna sieć ekspertów ds. zrównoważonego rozwoju z całej Grupy BNP Paribas.

Wybuch epidemii Covid-19 przerwał istniejące powiązania i pokazał, jak delikatne mogą być połączenia kluczowe dla funkcjonowania biznesu. Jeszcze większym szokiem były efekty agresji Rosji na Ukrainę. Okazało się, że wypracowany przez dekady i w praktyce bardzo wydajny system wytwarzania i dystrybucji żywności może być zakładnikiem szantażu po decyzji pojedynczych osób. Kwestia bezpieczeństwa żywnościowego stała się sprawą strategiczną, którą Europa będzie wzmacniać – a nowe moce produkcyjne to szansa dla Polski.

Ślad środowiskowy

Europejski Zielony Ład (European Green Deal) to pierwsza na świecie tak kompleksowa odpowiedź na zmiany klimatu na poziomie polityczno-strategicznym. Cel redukcji emisji gazów cieplarnianych o 55 proc. do 2030 r. wpływa na sektor produkcji żywności, do którego odnosi się strategia Farm to Fork. Wiąże się ona ze śledzeniem pochodzenia żywności, kalkulacją jej faktycznego śladu środowiskowego, bardziej uważnych wyborów po stronie konsumenta. Należy się też liczyć z wyceną i jakimś rodzajem opodatkowania śladu środowiskowego produktów, który stanie się bardzo konkretnym kosztem.

Rosnąca liczba przedsiębiorstw będzie raportować ślad środowiskowy. Już w 2025 r. w życie na terenie UE wejdzie w życie dyrektywa CSRD (Corporate Sustainability Reporting Directive). W 2025 r. obejmie firmy o przychodach powyżej 40 mln euro lub sumie bilansowej powyżej 20 mln euro oraz liczbie zatrudnionych więcej niż 500 pracowników. Od 2026 r. obowiązek raportowania będzie tworzyć spełnienie dwóch z trzech kryteriów: obroty powyżej 40 mln euro, suma bilansowa powyżej 20 mln euro, średnia liczba zatrudnionych powyżej 250 osób. Pula przedsiębiorstw, które będą podlegać obowiązkowi raportowania niefinansowego powiększy się do ok. 50 tys. na terenie Unii. Będą one raportować emisje w ujęciu zakresu 3., a więc całego swojego łańcucha wartości, a te raporty mają być włączone do sprawozdań rocznych. Ten obowiązek wpłynie na wymagania wobec dostawców.

Stymulatorem transformacji będzie detal. Zakres 3. emisji stanowi w detalu 93 proc. całości emisji gazów cieplarnianych w Europie. Sieci handlowe będą musiały szukać sposobów na zmniejszenie swojego śladu środowiskowego także na poziomie dostawców. Będzie większy popyt na produkt „czystszy” środowiskowo, co będzie wymagało transformacji po stronie producentów.

Nie można stosować w realizacji kompleksowej transformacji zbyt wielu uproszczeń. Błędy w tym zakresie mogą przynosić efekty przeciwne do zakładanych. Nawet mimo podejmowanych wysiłków można być posądzonym o greenwashing, dlatego istotne jest korzystanie ze sprawdzonych rozwiązań.

Niejedna „zielona agenda”

Naturalną częścią działalności banków jest ocena ryzyka. Tak samo podchodzimy do rozwiązań związanych z transformacją. Na platformie agronomist.pl udostępniamy bezpłatnie narzędzia, które wspierają w wyliczaniu śladu środowiskowego dostawców do sektora przetwórstwa żywności. Umożliwiają m.in. obliczenie śladu węglowego konkretnych produkcji rolnych, potencjału sekwestracji CO2 w glebie czy zużycia azotu. Wszystkie mają podłoże naukowe, wspierają je renomowani polscy i zagraniczni partnerzy. Oferujemy też produkty wspierające sam proces transformacji, jak np. ESG Rating-Linked Loan, w którym poprawa wyniku ratingu ESG zmniejsza marżę kredytu.

To mit, że tylko UE ma „zieloną agendę”. W 2022 r. Chiny przyjęły za cel w nowym pięcioletnim planie rozwoju rolnictwa objęcie roli światowego lidera w produkcji żywności zrównoważonej. Amerykański Inflation Protection Act także ma wesprzeć taką produkcję. Jeżeli chodzi o import, to np. przed kilku laty drób z Polski wyparł drób z Brazylii w Holandii. Czyli: drób brazylijski już był w Europie, ale lokalny produkt go pokonał. Wpływ umów międzynarodowych nie jest jednoznaczny, jak np. umowa UE-Mercosur, która wciąż nie została ratyfikowana mimo 20 lat negocjacji, głównie przez wątpliwości Francji oraz Parlamentu Europejskiego co do wpływu umowy na wylesianie Amazonii oraz działań Brazylii w kwestii obrony klimatu.

- Bartosz Urbaniak, szef bankowości Food & Agro na Europę Środkowo-Wschodnią i Afrykę w Banku BNP Paribas.

Materiał Partnera: BNP Paribas

Materiał Partnera
Wskaźnik Zdrowia Organizacji docenia Wartę
Materiał Promocyjny
Tajniki oszczędnościowych obligacji skarbowych. Możliwości na różne potrzeby
Materiał Promocyjny
Zaufanie i wartość reputacji w partnerstwach biznesowych – nadchodzi Przemysł 4.0
Materiał partnera
Eksperci z SAPERE dołączyli do EY
Materiał Promocyjny
AI w szkoleniach językowych dla pracowników
Biznes
Koniec samopasu lombardowego. Będą nowe obowiązki dla firm lombardowych